In dit interview spreken we met welzijnscoach Linda Bijvoet-Otter (Welwonen Enkhuizen). Dagelijks zet zij zich met rust, toewijding en een groot hart in voor mensen die via de huisarts worden doorverwezen naar Welzijn op Recept (WOR).
Haar verhaal geeft een waardevol inkijkje voor huisartsenpraktijken: wie is de welzijnscoach eigenlijk, wat doet zij precies, en waarom maakt deze samenwerking zo’n verschil?
Kun je jezelf kort voorstellen? Wie ben je en wat vind je belangrijk in je werk?
Ik ben een zijinstromer,” vertelt Linda. Ze begon haar loopbaan in marketing en communicatie; een wereld die steeds commerciëler werd en haar geen energie gaf. In al haar werk liep echter één rode draad: het menselijke contact. Luisteren, verbinden, meedenken.
Toen ze vrijwilligerscoördinator werd in het ziekenhuis van Alkmaar, veranderde er iets:” Ik hoorde de mooiste verhalen van vrijwilligers, de ontmoetingen die zij hadden. Toen wist ik: dáár wil ik zijn. Niet langs de zijlijn, maar midden tussen de mensen.”
Dat gevoel bracht haar later ook naar het hospice, waar opnieuw duidelijk werd dat betekenisvol werk voor haar draait om nabijheid.
In haar huidige functie bij Welwonen voelt die keuze nog steeds vanzelfsprekend.
Hier staat ze echt in verbinding met inwoners. Dat maakt het werk betekenisvol.
Linda noemt verbinden haar grootste kracht: “Dat doe ik thuis al tussen vrienden en familie en in mijn werk net zo: lijntjes leggen zodat niemand het alleen hoeft te doen.”
Het is wie ze is én wat haar werk zo waardevol maakt.
Ben jij de enige welzijnscoach in Enkhuizen?
Ik werk samen met mijn collega Sedef Özdemir, zij is jongerenwerker en zet zich daarnaast voor een aantal uur in voor het volwassenenwerk en Welzijn op Recept.
Maar in de basis pak ik het grootste deel op. Het voordeel daarvan is dat ik veel mensen zie, en zo gemakkelijk verbanden kan leggen. Je ziet snel wie elkaar kan versterken.
Hoe zou jij Welzijn op Recept uitleggen aan een huisarts die er nog weinig van weet?
Het is een laagdrempelige doorverwijzing voor mensen bij wie een huisarts voelt dat er méér speelt dan in tien minuten uit te vragen is, wanneer de kern van de hulpvraag niet medisch blijkt.
Het gaat vaak om psychosociale problemen, om gevoelens van eenzaamheid, om het verlies van een partner of om vragen rondom zingeving. Soms spelen stress, overbelasting door mantelzorg of het ontbreken van een goede dagstructuur een grote rol.
Door deelname aan activiteiten of vrijwilligerswerk kan die structuur weer ontstaan, maar dat is geen vast onderdeel van Welzijn op Recept, zoals dat bijvoorbeeld wel het geval is bij ambulante begeleiding.
Ook jongeren die worstelen met somberheid komen via deze route op een natuurlijke manier in beeld.
Kortom de variatie in leeftijd is groot: van jongvolwassenen die zichzelf zoeken tot ouderen die opnieuw moeten leren leven na verlies.
Als welzijnscoach hebben wij hebben de tijd om naast iemand te staan.
We onderzoeken samen wat er écht speelt, zonder de druk van een spreekuur.
Omdat een welzijnscoach breed kijkt, kan alles worden meegenomen: ontmoeting, activiteiten, praktische ondersteuning, vrijwilligerswerk, het vergroten van zelfvertrouwen door deel te nemen aan activiteiten of vrijwilligerswerk of juist doorverwijzing naar passende zorg- of hulpverleners.
Voor Linda draait het in haar rol om verbinding leggen, haakjes zoeken en richting geven.
Ze benut de sociale kaart van Enkhuizen en denkt in mogelijkheden.
“Ik probeer mensen in beweging te krijgen. Dat is eigenlijk de kern. Maar uiteindelijk moeten mensen het zélf doen; ik kan richting geven en motiveren, de echte stap zetten zij zelf.”
Waarom is Welzijn op Recept zo belangrijk?
“Omdat we door die verwijzing mensen bereiken die anders niet in beeld komen.”
Het is een ingang die veiligheid biedt. Mensen voelen zich gezien en gehoord en dat zet vaak al iets in beweging.
Wat gebeurt er precies wanneer een huisarts iemand naar jou doorverwijst?
Wanneer een verwijzing binnenkomt, probeer ik direct te bellen. Dan plan ik een kennismakingsgesprek in, meestal bij iemand thuis. Tijdens dat gesprek krijgt iemand de ruimte om te vertellen. Wat helpt iemand weer vooruit?
Daarna kan ik informatie geven, opties aandragen, of iemand meenemen naar een activiteit als de stap te groot is.
We hebben als richtlijn ongeveer vijf gesprekken, maar in de praktijk verschilt het. Soms is één gesprek genoeg voor iemand om door te stromen naar vrijwilligerswerk, een activiteit of een maatje.Bij anderen loop je wat langer mee.
Wat vind je vooral belangrijk in het eerste gesprek met een cliënt?
Openheiden de hulpvraag áchter de hulpvraag ontdekken Een man kwam voor sociale contacten, maar onder dat verlangen lagen diepe traumatische ervaringen. Door de ruimte van zo’n gesprek kwamen die naar boven.
Dan kan je samen onderzoeken: is maatschappelijk werk nodig? Iets anders? Het gaat echt van hart tot hart.
Kun je een voorbeeld geven van een situatie waarin Welzijn op Recept écht het verschil maakte?
Een vrouw, na meer dan zestig jaar samenzijn, verloor haar partner. Zonder kinderen en met een klein netwerk, viel ze in een diep gat. De huisarts zag haar worsteling en verwees haar door. Ik koppelde haar onder andere aan het Danspaleis; een stap die klein leek, maar groot uitpakte.
Daar had ze voor het eerst in tijden weer gedanst. En het mooie is dat de drempel om aan andere activiteiten deel te nemen hierdoor merkbaar lager werd. Inmiddels neemt ze wekelijks deel aan de Lunchclub en gaat ze maandelijks naar het Oogcafé voor inwoners met een visuele beperking.
Ook een ander voorbeeld staat mij helder voor de geest: twee inwoners die beiden kampten met eenzaamheid. Ik zag overeenkomsten, bracht hen met elkaar in contact, en ze werden wandelmaatjes.
Dat soort verbindingen geeft mij energie; precies dáár zit de kracht van Welzijn op Recept.
Hoe verloopt de samenwerking met huisartsen?
Goed! In Enkhuizen zijn de lijnen al best kort. Ik zit nu rond de 34 verwijzingen in een jaar. Dat is best veel. En het groeit.
Ik wil actiever terugkoppelen bij afronding van een traject. Omdat cliënten soms langer in beeld blijven, is het moment van afsluiten niet altijd duidelijk.
Binnen Zorgdomein wordt het als het goed is mogelijk om tussentijds terug te koppelen zonder de verwijzing direct af te sluiten.
Dit zal ook helpen om de communicatie duidelijker te maken. Daarnaast zou een terugkerend overleg met huisartsen en nauw contact met de praktijkondersteuners POH GGZ fantastisch zijn.
Net zoals het Zorg & Welzijnsoverleg: elkaar wekelijks of maandelijks zien maakt verbinding heel makkelijk.
Wat zouden huisartsen over jou en je werk moeten weten?
Dat wij de tijd nemen om breed te kijken. En dat we veel meer doen dan alleen ‘activiteiten zoeken’.
We kunnen ook ondersteunen bij doorverwijzingen naar maatschappelijk werk, WMO, Koninklijke Visio, cliëntenondersteuning, etc.
We zien het hele plaatje.
Hoe kunnen huisartsen jou bereiken?
Aanmeldingen voor Welzijn op Recept kunnen gedaan worden via Zorgdomein. We zijn ook bereikbaar via het e-mailadres wor@welwonen.nu of voor meer informatie via Welwonen, 0228 350 500.
Het algemene nummer verbindt door naar de juiste welzijnscoach. Voor overleg is Linda altijd bereikbaar.