De welzijnscoach in Wieringermeer in beeld: Roy Aikema vertelt.
“Welzijn op Recept brengt mensen weer met elkaar in contact.”
Dat is volgens Roy Aikema precies waar zijn werk om draait. Als sociaal makelaar bij Incluzio ondersteunt hij inwoners die via de huisarts worden aangemeld voor Welzijn op Recept. In dit interview vertelt hij over zijn rol, wat hem motiveert en hoe samenwerking tussen zorg en welzijn het verschil kan maken voor inwoners.
Wie ben je en wat drijft je?
Ik ben Roy en werk inmiddels ruim drie jaar bij Incluzio. Hoewel ik oorspronkelijk solliciteerde op een functie binnen Jeugd, ontdekte ik tijdens de gesprekken dat mijn kracht beter lag binnen de Wmo. Sindsdien werk ik als wijkteammedewerker en recentelijk ook als sociaal makelaar.
Binnen de gemeente Hollands Kroon werken we niet met de functietitel welzijnscoach. De begeleiding vanuit Welzijn op Recept wordt hier uitgevoerd door sociaal makelaars. Naast mijn werkzaamheden in het wijkteam ondersteun ik daarom ook inwoners die via de huisarts worden aangemeld voor Welzijn op Recept.
“Wat ik heel mooi vind, is dat je vaak in een relatief korte periode echt verschil kunt maken voor iemand.”
Ieder wijkteam heeft een sociaal makelaar die Welzijn op Recept uitvoert. Daarbij werken we nauw samen met welzijnsorganisaties, buurthuizen en vrijwilligersinitiatieven.
Wat is Welzijn op Recept?
Als Roy Welzijn op Recept aan een huisarts zou moeten uitleggen, houdt hij het praktisch: veel inwoners komen bij de huisarts met vragen die niet direct medisch op te lossen zijn. Vaak speelt eenzaamheid, verlies of een gebrek aan sociale contacten een rol.
Tegelijkertijd weten mensen vaak niet welke activiteiten en voorzieningen er in hun omgeving beschikbaar zijn.
Via Welzijn op Recept worden deze inwoners doorverwezen naar de sociaal makelaar. Samen wordt gekeken wat iemand nodig heeft en welke activiteiten, organisaties of ontmoetingsplekken daarbij passen.
Waarom is Welzijn op Recept belangrijk?
Welzijn op Recept gaat over veel meer dan alleen het vinden van een activiteit. Het gaat om het herstellen van verbinding en het vergroten van iemands welzijn.
Veel mensen hebben behoefte aan een luisterend oor en iemand die met hen meedenkt. Door weer contact te maken met anderen en deel te nemen aan activiteiten ervaren zij vaak meer structuur, plezier en zingeving.
Roy ziet dagelijks hoe gezondheid en welzijn met elkaar verbonden zijn.
“Als mensen lichamelijk minder goed in hun vel zitten, zie je vaak dat hun stemming ook achteruitgaat. Andersom merk ik dat mensen zich beter voelen wanneer ze weer onder de mensen komen en ergens naartoe kunnen.”
Juist daarom ziet hij Welzijn op Recept als een waardevolle aanvulling op de huisartsenzorg: het helpt mensen om weer mee te doen, sociale contacten op te bouwen en meer grip te krijgen op hun dagelijks leven.
Hoe werkt het in de praktijk?
Wanneer een huisarts een inwoner verwijst via Welzijn op Recept, neemt Roy contact op voor een kennismakingsgesprek. Dat eerste gesprek draait vooral om luisteren en kennismaken.
“Ik vind het prettig als mensen zelf hun verhaal kunnen vertellen. Daar haal je vaak de belangrijkste informatie uit.”
Samen kijken we naar interesses, wensen en mogelijkheden. Regelmatig verwijst Roy door naar organisaties zoals Wonen Plus Welzijn, een ontmoetingsgroep, buurthuis of vrijwilligersinitiatief. Wanneer nodig zorgt hij voor een warme overdracht en sluit hij aan bij een eerste gesprek of activiteit.
De begeleiding vanuit Welzijn op Recept is bewust kortdurend. In de praktijk blijken twee tot drie gesprekken vaak voldoende om iemand op weg te helpen. Daarna nemen vaak vrijwilligers of welzijnsorganisaties het contact over.
“Het gaat er uiteindelijk om dat mensen zelfstandig hun weg weten te vinden.”
Ook de huisarts wordt op de hoogte gehouden van het vervolg. “Wij koppelen dat ook weer terug aan de huisarts. Dat is ook de afspraak.” Roy informeert de huisarts bijvoorbeeld over welke ondersteuning wordt ingezet en welke vervolgstappen zijn afgesproken.
Wat zijn typische hulpvragen?
De meeste inwoners kampen met gevoelens van eenzaamheid. Vaak gaat het om oudere inwoners die door verlies, gezondheidsproblemen of veranderingen in hun leven minder sociale contacten hebben.
Regelmatig speelt het overlijden van een partner een rol. Ook komt het voor dat mensen na een verhuizing moeite hebben om opnieuw een sociaal netwerk op te bouwen.
“Wat ik vaak zie, is dat mensen vooral behoefte hebben aan aandacht en iemand die naar hun verhaal luistert. Daarna kijken we samen welke activiteiten of contacten bij hen passen.”
Dat een klein zetje al een groot verschil kan maken, blijkt uit een situatie die Roy is bijgebleven.
Samen met Wonen Plus Welzijn ging hij op huisbezoek bij een echtpaar dat naar Middenmeer was verhuisd. De man vond redelijk snel zijn draai, maar zijn vrouw vereenzaamde steeds meer.
Door lichamelijke beperkingen kon zij niet langer fietsen en wandelen; activiteiten waar zij vroeger veel plezier aan beleefde.
Tijdens het gesprek ontstond het idee om deel te nemen aan een ontmoetingsactiviteit in de buurt.
Via Wonen Plus Welzijn werd een vrijwilliger betrokken die haar begeleidde bij de eerste bezoeken. Roy kwam haar later toevallig weer tegen.
“Ze zag er een stuk beter uit. Natuurlijk komt dat niet alleen door die activiteit, maar ik denk wel dat het eraan heeft bijgedragen dat ze weer onder de mensen kwam.”
Voor Roy laat dit mooi zien hoe een relatief kleine stap een groot verschil kan maken in iemands dagelijks leven.
Hoe verloopt de samenwerking met de huisartsenpraktijken?
Over de samenwerking met huisartsenpraktijken is Roy positief.
Met praktijkondersteuners, doktersassistenten en huisartsen zijn de lijnen over het algemeen kort. Er is ruimte voor overleg en vragen worden snel opgepakt.
Tegelijkertijd merkt hij dat de bekendheid met Welzijn op Recept per praktijk verschilt.
Soms is er meer uitleg nodig over wat Welzijn op Recept precies is en waarvoor inwoners kunnen worden doorverwezen.
“Soms kan er nog wat meer duidelijkheid zijn over wat Welzijn op Recept precies is en waar het voor bedoeld is.”
Volgens Roy helpt regelmatig contact om elkaar beter te leren kennen en verwachtingen naar elkaar uit te spreken. Dat kan tijdens bestaande overlegmomenten, maar ook in kortere informele gesprekken.
“Wij zijn de verbindende schakel tussen huisartsen en vrijwilligersorganisaties.”
Hoe zie jij de samenwerking tussen zorg en welzijn zich ontwikkelen?
Roy gelooft sterk in een nauwe samenwerking tussen het medische en sociale domein.
Wanneer inwoners niet goed in hun vel zitten, spelen lichamelijke, psychische en sociale factoren vaak door elkaar heen. Daarom vindt Roy het belangrijk dat zorg- en welzijnsprofessionals elkaar blijven vinden en samenwerken.
Daarbij ziet hij kansen om Welzijn op Recept nog beter onder de aandacht te brengen binnen huisartsenpraktijken.
Verder volgt hij met interesse nieuwe ontwikkelingen, zoals initiatieven op het gebied van mentale gezondheid en preventie.
Hoe zie jij de toekomst van Welzijn op Recept?
Roy kijkt positief naar de toekomst.
Hij ziet dat Welzijn op Recept inwoners helpt en dat de samenwerking tussen zorg en welzijn steeds beter vorm krijgt. Grote veranderingen zijn wat hem betreft niet nodig.
Wel ziet hij mogelijkheden om de doelgroep verder te verbreden.
“Vaak denken we bij eenzaamheid aan ouderen, maar ook jongeren kunnen zich eenzaam voelen. Daar liggen nog kansen voor de toekomst.”
Ook zou meer bekendheid in sommige dorpen en praktijken kunnen bijdragen aan betere benutting van de mogelijkheden die Welzijn op Recept biedt.
Wat wil je dat huisartsen over jouw werk weten?
Roy zou huisartsen vooral willen meegeven dat sociaal makelaars een verbindende rol hebben tussen zorg, welzijn en de lokale gemeenschap.
Samen met inwoners kijken zij naar wat nog mogelijk is, leggen zij verbindingen met activiteiten en organisaties en zorgen zij voor een passende overdracht wanneer dat nodig is.
Daarbij wordt er veel in groepsver
band gewerkt, zodat deelnemers zoveel mogelijk van elkaar kunnen leren en ervaringen kunnen uitwisselen.
Daarnaast vindt hij het belangrijk dat huisartsen weten dat het wijkteam van Incluzio een brede rol heeft. Naast Welzijn op Recept verzorgen zij ook Wmo-taken. Zij stellen niet alleen indicaties, maar bieden in sommige situaties ook zelf ondersteuning aan inwoners.
Of het nu gaat om een vraag op het gebied van welzijn of maatschappelijke ondersteuning, het uitgangspunt blijft hetzelfde: samen kijken naar wat iemand nodig heeft om weer verder te kunnen.
Zijn motto:
“Samen vooruit.”