In de gemeente Opmeer vormen welzijnscoaches Joyce Boshoff en Sanne Schoorl een belangrijke schakel tussen zorg en welzijn.
Met hun achtergrond als maatschappelijk werkers en jarenlange ervaring in het sociaal domein, ondersteunen zij inwoners op een laagdrempelige, mensgerichte manier.
In dit interview vertellen ze wat Welzijn op Recept (WOR) is, wat zij precies doen en waarom de samenwerking met huisartsen zo waardevol is.
Kunnen jullie jezelf kort voorstellen? Wie zijn jullie en wat vinden jullie belangrijk in jullie werk?
Sanne: Ik ben maatschappelijk werker en moeder van twee dochters. Wat ik het allerbelangrijkste vind in mijn werk, is dat ik mensen zie zoals ze zijn. Ik werk veel met waarden, zoals zelfstandigheid en eigenheid, en ik probeer altijd aan te sluiten bij het tempo van de cliënt.
“Soms voelt iets logisch vanuit mijn perspectief, maar is het voor de cliënt nog niet haalbaar. Dan ga ik met hen mee, stap voor stap.”
Joyce: Ook ik werk al jaren in het sociaal domein en ben moeder van twee kinderen.
Het gaat mij vooral om mensen het gevoel geven dat ze gehoord en gezien zijn.
Het is prachtig om te zien wanneer iemand die was vastgelopen, weer een beetje lucht en licht ervaart.
“Soms hoeft het maar een klein stukje ondersteuning te zijn, en soms iets meer. Maar als iemand weer kan lachen of plezier ervaart, dan is dat voor mij het grote goed.”
Hoe zijn jullie in het sociaal domein terechtgekomen?
Sanne: Ik ben begonnen aan de opleiding fysiotherapie, maar kwam er al snel achter dat ik het psychische en sociale stuk miste. Ik wilde niet alleen naar het lichaam kijken, maar naar de hele mens.
Vlnr: Joyce Boshoff en Sanne Schoorl
Daarom ben ik naar maatschappelijk werk overgestapt. Ik dacht nog dat ik psycholoog zou worden, maar juist het brede, integrale van maatschappelijk werk paste mij veel beter.
Joyce: Ik startte in een hele andere richting: juridische dienstverlening. Tijdens mijn stage bij een uitzendbureau merkte ik dat de verhalen van werkzoekenden mij echt raakten.
Ze hadden veel meer nodig dan hulp bij het vinden van een baan; ze hadden iemand nodig die echt luisterde. Toen wist ik: dit is de richting waarin ik moet werken. En zo kwam ik bij maatschappelijk werk en het sociaal domein terecht.
Wat motiveert jullie het meest binnen Welzijn op Recept?
Sanne: Het breed kijken spreekt mij vooral aan. Je kijkt niet alleen naar klachten, maar naar de totale mens. Samenwerken met de huisarts is daarin essentieel. Vaak zit iemand vast in klachten terwijl er onder de oppervlakte veel meer speelt.
Wanneer je die focus wat kunt verschuiven, ontstaat er ineens ruimte om te groeien.
Joyce: Wat ik vooral mooi vind, is dat we het voor de huisartsen makkelijker maken. Ze voelen vaak wel dat er ‘meer’ nodig is bij een patiënt, maar hebben simpelweg te weinig tijd. Door Welzijn op Recept kunnen ze snel en laagdrempelig doorverwijzen bij het gevoel: er is meer nodig dan ik in de spreekkamer kan bieden.
Hierdoor belanden patiënten sneller bij ons en kunnen we eerder aan onderliggende thema’s werken.
Hoe leggen jullie Welzijn op Recept uit aan een huisarts die er nog weinig van weet?
Joyce vertelt dat ze Welzijn op Recept vooral omschrijft als een hulpmiddel. Een manier voor huisartsen om patiënten die méér nodig hebben dan medische zorg, door te verwijzen naar iemand die breder kijkt.
Wij nemen een stukje van hun werk over, maar dan vanuit het sociaal domein, legt ze uit.
“Wij kijken naar wat iemand nodig heeft op sociaal, emotioneel en praktisch vlak, en zorgen dat iemand als geheel wordt gezien.”
Ze vervolgt dat het voor een huisarts niet nodig is om een uitgebreide toelichting te schrijven. Al staat er soms maar één zin in, bijvoorbeeld ‘behoefte aan wandelmaatje’, dan nog gaan zij in gesprek om te ontdekken wat daaronder ligt.
Vaak blijkt het namelijk om veel meer te gaan dan alleen dat.
Waarom is Welzijn op Recept zo belangrijk voor zowel huisarts als cliënt?
Joyce: Het slaat een brug tussen twee werelden, de medische wereld en het sociaal domein. Wij werken uiteindelijk met dezelfde mensen.
Als we samen optrekken, kunnen we veel eerder en veel effectiever ondersteunen.
Sanne vult aan dat het ook ruimte biedt voor verandering. Soms zitten mensen én artsen vast in wat ze altijd al deden.
“Welzijn op Recept is een stap zijwaarts. Het opent een nieuwe deur”
Hoe ziet jullie werkwijze eruit wanneer iemand wordt doorverwezen?
Joyce vertelt dat vrijwel alle verwijzingen via Zorgdomein binnenkomen. Zodra er een verwijzing is, nemen zij zo snel mogelijk contact op om een afspraak in te plannen.
Het gesprek kan thuis plaatsvinden, in het gemeentehuis, bij een steunpunt of op een andere plek die de cliënt prettig vindt. Het gaat erom dat iemand zich op zijn gemak voelt, benadrukt ze.
Tijdens het eerste gesprek vertellen Sanne en Joyce wie ze zijn, wat hun rol is en wat de cliënt mag verwachten. Daarna gaan ze in gesprek over de hulpvraag.
Soms is dat iets heel concreets, maar meestal ligt er iets diepers onder. Huisartsen krijgen door tijdsdruk niet altijd alles boven tafel. Dat is precies waar wij de tijd voor hebben.
Wat vinden jullie belangrijk in het eerste gesprek met cliënten?
Beiden benadrukken dat het allereerst gaat om luisteren. Joyce zegt dat een cliënt zich vooral gehoord moet voelen. Meestal hoeft er tijdens het eerste gesprek nog niets te veranderen.
Soms is een tweede gesprek nodig, of zelfs een derde. Sanne vult aan dat ze met respect kijkt naar iemands waarheid.
“Het gaat er niet om wat wij ervan vinden. Het gaat erom dat iemand zelf mag staan waar hij op dat moment staat, en van daaruit voorzichtig kan bewegen.”
Welke mensen zien jullie het meest binnenkomen via Welzijn op Recept?
Volgens Joyce komt de grootste groep mensen binnen met een thema dat steeds vaker voorkomt: eenzaamheid. Dat varieert van twintigers tot ouderen, en alles daartussenin.
Ook overbelaste mantelzorgers komen regelmatig via Welzijn op Recept binnen.
Sanne ziet daarnaast veel mensen die door ziekte of langdurige klachten in een isolement zijn geraakt: kwetsbaarheid kent geen leeftijd. Wat ze gemeen hebben, is dat hun wereld vaak kleiner is geworden.
Kunnen jullie een voorbeeld noemen van een casus die jullie bijzonder heeft geraakt?
Sanne vertelt over een vrouw die via Welzijn op Recept werd aangemeld vanwege lichamelijke klachten. Ze was stil, bescheiden en vond het moeilijk om zelf initiatief te nemen.
Joyce gaf op dat moment de cursus Creatief Leven, waarin deelnemers leren omgaan met eenzaamheid en ontdekken waar hun kracht ligt. Ze bloeide helemaal op.
Ze ontdekte dat ze niet persé veel vrienden nodig had, maar wel dingen waar ze plezier uit haalde. Dit gebeurde zonder dat haar fysieke klachten minder werden. Dat hoefde ook niet.
Het ging erom dat er weer ruimte kwam óndanks de klachten.
Hoe verloopt de samenwerking met de huisartsen in Opmeer?
Joyce legt uit dat de samenwerking goed is en dat de lijnen kort zijn. Sommige praktijken verwijzen actiever door dan andere, maar overal wordt Welzijn op Recept goed herkend.
Als er vragen zijn, bellen zij de huisarts of POH rechtstreeks. Die toegankelijkheid is volgens hen een enorme meerwaarde.
Ze zien tegelijkertijd nog kansen. Zo zou het goed zijn om twee keer per jaar een gezamenlijk overleg te hebben, zodat de verbinding levend blijft.
Verder merken ze dat ze zelf actiever mogen worden in de terugkoppeling richting de praktijk, al blijft dat altijd binnen de privacybescherming van de cliënt.
Hoe kunnen huisartsen jullie het beste bereiken?
Dat kan op verschillende manieren: via Zorgdomein, via de algemene mailbox (wijkteam@opmeer.nl) van het wijkteam of telefonisch (0226 – 363333).
In de praktijk hebben de meeste huisartsen inmiddels hun mobiele nummers.
Een appje werkt vaak nog het snelst. Wat de huisarts ook kiest: het komt altijd bij ons terecht.
Hebben jullie een motto dat jullie werk samenvat?
Sanne antwoordt meteen: “Als je doet wat je deed, krijg je wat je kreeg.” Een uitspraak die ze al jaren gebruikt en die zij soms inzet wanneer cliënten vastlopen in patronen. Joyce knikt.
“Het gaat uiteindelijk om het zetten van een eerste, nieuwe stap. En daarbij lopen wij gewoon even mee.”